Cuộc sống quanh tôi: Chuyện về Torino ( 17-02-2012 06:08:40 )
Torino không phải là một thành phố hấp dẫn du lịch vì thế chắc hẳn trong số các bạn đã từng đến Ý, rất ít người từng đặt chân tới thành phố này. Du khách tới Ý bị cuốn hút bởi hàng loạt những cái tên hấp dẫn hơn nhiều: Roma, thành phố được mệnh danh là thủ đô của thế giới,với vẻ đẹp hoành tráng và mạnh mẽ; dường như người ta vẫn có thể cảm nhận được ở đây sức mạnh vô địch của đế chế La Mã thuở nào, Venezia (Venice) với vẻ đẹp độcđáo, lãng mạn và kiêu sa, Firenze (Florence) với vẻ đẹp của sự sáng tạo, trí tuệvà văn hóa, cái nôi của phong trào phục hưng Châu Âu, nơi xuất thân của rất nhiều danh nhân văn hóa thế giới. Nếu người ta thường ví Venezia đẹp như một nàng công chúa trong chuỵện cổ tích thì Firenze được gán với vẻ đẹp của một chàng hoàng tử...
Ngoài ra cũng có thể kể đến hàng loạt cái tên như Napoli – thành phố cổ ven biển với những địa danh nổi tiếng: Sorrento (Suriento), Santa Lucia,Pompei...; Sicilia với những di tích của nền văn minh Hy-La kết hợp, với núi lửa Etna hùng vĩ và với... mafia; Verona với thiên tình sử bất hủ của Romeo và Juliet; Siena với những công trình kiến trúc cổ nổi tiếng; Milano – thành phố của thời trang và thương mại...; thậm chí thành phố nhỏ bé Pisa, quê hương của Galieo cũng trở thành nổi tiếng nhờ chiếc tháp nghiêng xinh xắn và... không giống ai. Nằm cạnh những thành phố đầy quyến rũ như vậy nên dường như Torino của hắn không gây được nhiều sự chú ý. Chắc hẳn trong số chúng ta ít người biết rằng đây chính là thủ đô đầu tiên của nước Ý thống nhất.
Hắn cũng mới biết điều đó cách đây không lâu. Trong một lần rảnh rỗi, hắn lần mò trong các thư viện để tìm hiểu về Torino và đã tìm được khá nhiều thông tin thú vị. Theo một truyền thuyết được lưu truyền rộng rãi, Torino đã được hình thành bởi người Ai Cập cổ: “Một ngày kia, Hoàng tử Ai Cập Eridano vượt ĐịaTrung Hải để kiếm tìm những vùng đất mới màu mỡ. Băng qua dãy Appenini, chàng gặp một vùng đồng bằng phì nhiêu nằm bên một con sông lớn, nó nhắc chàng nhớ tới dòng sông Nil quê hương... Vậy là trên vùng đất đó một quần xã của người Ai Cậpđược hình thành với những tập quán, tín ngưỡng Ai Cập, đặc biệt trong đó có tục lệ tôn sùng bò thần Menfi...”. Người ta kể rằng, hoàng tử Eridano trong một lần đang phóng xe ngựa bên bờ sông không hiểu sao đã lao xuống nước và đã chết đuối trên chính dòng sông ấy. (“Có lẽ ông này hơi quá chén hoặc không thì chắc cũng đang muốn chứng tỏ tay lái lụa nên mới đến nông nỗi này!” - Hắn nghĩ). Kể từ ngày đó, tên dòng sông được đặt theo tên vị hoàng tử bất hạnh, Eridanus. Thật tiếc là đến nay, cái tên đầy tính thần thoại này đã bị đánh mất. Có một thời sông mang tên là Padam vì hai bên bờ sông mọc rất nhiều bạch dương, sau đó cái tên được cắt gọn đi chỉ còn cụt lủn: Po và chẳng còn ý nghĩa gì nữa cả. Đọc đến đây, hắn lẩm bẩm: “Thằng cha nào nghĩ ra cái tên thô kệch này có lẽ cũng nên lôi ra chặt đầu đi cho gọn!”.

Bức tượng của công tước xứ Savoy tại quảng trường San Carlo, Turin - Italy
Theo sử sách La Mã ghi chép lại, năm 218 TCN, Annibale (Ha-ni-ban) đã bất ngờ tấn công La Mã bằng con đường khó khăn ít ai ngờ: vượt qua dãy Alpi. Ngôi làng bên bờ sông Eridanus mang tên Taurasia đã bị quân Annibale phá trụi. Đây là lần đầu tiên Torino xuất hiện trong chính sử. Có lẽ là sau vụ này, vùng đất Taurasia đã được chú ý hơn, người ta nhận ra đây là một vị trí quan trọng chiến lược với những quan điểm quân sự và kinh tế. Vào thời Giulio Cesare, khu vực này đã trở thành một căn cứ quân sự. Năm 69, thời Julia Augusta, tại đây hình thành một thành phố nhỏ mang tên Taurinorum.
Sự sụp đổ của Đế chế La Mã đã khiến Torino cổ lao đao, chìm trong sự tàn phá,chém giết đẫm máu và thay đổi chủ liên tục. Torino đã “ngủ yên” suốt “đêm trường trung cổ”, thời kì đen tối nhất trong lịch sử Châu Âu. Phải đến năm 1562, khi Emanuele Filiberto di Savoia làm chủ Torino, thành phố mới được khôi phục và phát triển. Filiberto muốn đưa Torino trở thành kinh đô của vương quốc của ông, nhờ đó công cuộc xây dựng và phát triển được đẩy mạnh. Trước tiên, ông cho tiến hành xây dựng hệ thống công trình quân sự như thành lũy, pháo đài... Tiếp theo đó, nhiều kiến trúc sư giỏi được vời đến để vạch ra những phương án mở rộng thành phố cũng như thiết kế những công trình lớn mang phong cách Ba-rốc-cô và Rô-cô-cô. Công cuộc phát triển được tiến hành cho đến khi nổ ra cuộc Cách mạng Pháp. Trước sự xâm lăng của Napoleone Bonaparte, Carlo Emanuele IV phải bỏ thành phố về cố thủ ở đảo Sardegna. Torino rơi vào ách chiếm đóng của quân Pháp.

Dòng sông Po huyền bí
Sau đó, với sự trở lại của Vittorio Emanuele I, Torino là tiêu điểm thu hút những nhà ái quốc với lý tưởng giành lại tự do. Đây là thời kì của lòng nhiệt huyết Italia, thời kì của những quán cà phê Torino, nơi luôn nổ ra những cuộc tranh luận sôi nổi và cũng là thời kì của cuộc chiến tranh giành độc lập. Năm 1861,Vittorio Emanuele II thống nhất Italia, Torino được chọn là thủ đô.
Năm 1864, Torino lại đối diện với cuộc khủng hoảng mới khi thủ đô được chuyển về Firenze. Nhưng với sự ra đời của những ngành công nghiệp, đặc biệt là công nghiệp sản xuất ôtô, thành phố phía Tây Bắc này lại có một sức hấp dẫn mới, đó là khả năng thỏa mãn công ăn việc làm cho một số lượng lớn người lao động.
Cuối TK19, đầu TK20, sự phát triển của thành phố đã đến mức khó kiểm soát do dân số tăng nhanh (thời điểm cao nhất lên khoảng 1,4 triệu). Nhưng với những chính sách và biện pháp hợp lý, Torino vẫn giữ được sự ổn định về quy mô cũng như những dáng vẻ đặc trưng của mình. Ngày nay, Torino là thủ phủ của vùng Piemonte, là thành phố lớn hàng thứ 5 của Ý với dân số hơn 900 nghìn người. (“Sao không thấy người ta nói gì đến bóng đá nhỉ?”- Hắn gấp sách lại).
Torino nằm ở một vị trí rất đặcbiệt mang đầy tính huyền thoại và tôn giáo. Đây là nơi người ta tìm thấy và lưu giữ một thánh tích cực kì nổi tiếng, cây thánh giá bằng gỗ, tương truyền chính là cây thánh giá mà trên đó chúa Giê-su đã bị đóng đinh. Người ta nói rằng theo thuật chiêm tinh phương tây của các pháp sư giỏi ma thuật và rành phong thủy, gọi nôm na là thầy địa lý, Torino là một đỉnh trong tam giác ma thuật trắng cùng với Praha và Lyon. Đồng thời nó cũng là đỉnh của một tam giác khác, tam giác ma thuật đen cùng với Luân Đôn và San Francisco. (Hắn chẳng hiểu chính xác ma thuật đen với ma thuật trắng là gì, nghe thì có vẻ ghê gớm. Đen với chả trắng! Rốt cục hai màu này chỉ làm hắn tưởng tượng ra màu áo sọc trắng đen của “lão phu nhân” mà thôi). Nằm bên bờ hai con sông Po và Dora, Torino được bao phủ bởi một vành đai nước. Nếu sông Po là biểu trưng của mặt trời, là cực dương, thì ngược lại Dora mang biểu trưng của mặt trăng và là cực âm. Như vậy là đủ cả trắng đen giao thoa, âm dương kết hợp để tạo nên một vị trí hoàn hảo.
Là một thành phố có chiều dày lịch sử, Torino luôn giữ được cho mình những nét cổ kính vốn có. Điều này cõ lẽ phụ thuộc rất lớn của công việc quy hoạch đô thị.Từ hạt nhân là khu thành cổ truyền thống với bốn cổng và mạng lưới đường xá hình bàn cờ theo hai trục phố chính Đông-Tây và Nam-Bắc, các đường phố được tiếp tục phát triển rộng ra theo hai hướng này. Nhà cửa trong khu vực trung tâm hầu hết đều có tuổi trung bình khoảng trên 100 năm, thường với độ cao xấp xỉ như nhau (khoảng 5 tầng) vì thế mặc dù mang hình thức trang trí hay phong cách kiến trúc khác nhau nhưng chúng vẫn tạo nên một bộ mặt tổng thể rất thống nhất.
Thoạt tiên, hắn thấy đơn điệu và nhàm chán vì sự giống nhau đến kì lạ của những dãy nhà và vì không có nhiềutính đột phá trong kiến trúc (thậm chí có vài lần hắn nhầm phố nọ với phố kia và đi lạc lung tung vì chúng giống nhau quá) nhưng chẳng mấy chốc, chính những điều đó lại mang tới cho hắn cảm giác an toàn, vững chãi của một tổng thể hoàn chỉnh với những quy luật chặt chẽ và nghiêm khắc. Đặc biệt, mỗi lần có dịp quan sát từ trên cao, hắn lại phải một lần trầm trồ về sự sắp xếp tuyệt hảo của những nhà quy hoạch đô thị... Sau này, hắn đã phát hiện ra rất nhiều công trình kiến trúc vô cùng đặc sắc trong cái tổng thể tưởng như đơn điệu đó. Đó là những công trình mang phong cách Ba-rốc với đầy những chi tiết trang trí đặc sắc, đó là những tòa nhà cổ kính từng dùng làm lãnh sự quán của các nước láng giềng từ thời Torino là thủ đô của nước Ý, ngoài lề một chút đó là những tòa lâu đài nằm bên bờ sông và những tòa biệt thự sang trọng trên ngọn đồi phía Tây.
còn tiếp .....
Quân Tumit (dịch)


Nesta tổ chức họp báo: Lời chia...
Seedorf sẽ là nguời đầu tiên ch...
Đừng dừng lại...
Acerbi tới Milan thông qua Genoa...
Traore: "Tôi đã gia nhập Milan"...